Điện Biên Phủ, lời hẹn mùa hoa ban

12:00 - Thứ Sáu, 15/01/2016 Lượt xem: 978 In bài viết
ĐBP - Điện Biên Phủ là vùng đất lịch sử, đương nhiên điều đó đúng nhưng chưa đủ, mà phải nói là vùng đất của ngồn ngộn những dã sử, huyền sử, của dằng dặc chiều dài chính sử từ cổ đại - trung đại và dĩ nhiên là cả cận đại. Thật vậy, nếu du khách là người ưa khám phá, thì xuân Bính Thân (2016) này mời bạn hãy lên xứ Mường Then (Điện Biên), để tận mắt chiêm ngưỡng, tìm hiểu rất nhiều những thắng cảnh, địa danh...

Từ sân bay quốc tế Nội Bài (Hà Nội), chỉ cần chưa đầy một giờ bồng bềnh trên trời xanh mây trắng, thế là bạn đã khoan thai dạo bước giữa đại lộ Võ Nguyên Giáp thành phố Điện Biên Phủ quê tôi. Song, để được tận hưởng hết điều thú vị qua những khám phá bất ngờ, xin bạn hãy lên Điện Biên bằng đường bộ mà ở đây là quốc lộ 6A. Trước hết, xin “bật mí” một thông tin mà có thể bạn chưa biết, về chính con đường mà bạn đang đi - quốc lộ 6A. Cách đây 75 năm (1941), con đường này được hoàn thành với tên gọi ban đầu là Sanhpulôp - tên một kỹ sư thiết kế người Pháp. Tất nhiên ngày ấy mặt đường rất hẹp và nhấp nhô sỏi đá, chẳng thế mà đến tận những năm sau giải phóng Điện Biên, nhiều người vẫn gọi đó là “đường rừng” theo nghĩa đen. Sau nhiều lần đầu tư nâng cấp và gần đây nhất, con “đường rừng” được mở rộng thêm nhiều, cắt cua, hạ dốc để phục vụ việc vận chuyển những thiết bị máy móc ngoại cỡ cho công trường xây dựng Thủy điện Sơn La.

Khách du lịch tham quan Bảo tàng Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ.

Dịp này hoa ban chưa nở, nhưng vào thời điểm sau tết Nguyên đán một chút, bạn sẽ thấy quốc lộ 6A như mọc từ trùng điệp những cánh rừng ban. Qua mỗi chặng hành trình, bạn sẽ được nghe những tên đất vọng về từ quá khứ kiêu hùng: Ngã ba Cò Nòi, đèo Pha Đin, Trạm Hậu cần Tuần Giáo... Hơn nửa thế kỷ trước, bàn chân rớm máu của 15 nghìn thanh niên xung phong đã bắt Pha Đin phải cúi đầu, bắt bom đạn của Nava, Cônhi phải khuất phục. Kể từ lúc Trung ương Đảng quyết định mở chiến dịch Trần Đình, quốc lộ 6A trở thành “con đường huyết” nối hậu phương với tiền tuyến. Hàng vạn tấn vũ khí, lương thực, quân trang... vượt Pha Đin tiến lên Điện Biên. Không chỉ tấm lòng mà cả ý chí quyết thắng của dân tộc, cũng được “vận chuyển” qua đây.

Thành phố Điện Biên Phủ đã và đang tự khẳng định mình ngay trên nền chiến trường khốc liệt hôm nào. Cách trung tâm thành phố 16km, có một điểm du lịch và là điểm du lịch đầu tiên: Ngã ba vào khu di tích Mường Phăng. Năm xưa dưới tán đại ngàn Mường Phăng, bản doanh của quân ta được chở che cho đến tận ngày lá cờ “Quyết chiến quyết thắng” tung bay trên nóc hầm Đờcát. Cụm di tích Mường Phăng đã được đầu tư tôn tạo lớn, với nhiều hạng mục phục chế và sắp tới đây, con đường kéo pháo sẽ được tái hiện một cách trung thực nhất trong khả năng có thể. Bằng vào con đường này, Đại đoàn công pháo 351 đã từ trên các dãy núi Khau Huốt, Khau Lệnh... đĩnh đạc dội lửa xuống đầu tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ. Chính trên con đường đã xuất hiện cái tên Tô Vĩnh Diện, một cái tên rất đỗi bình thường nhưng ẩn chứa những điều phi thường - điều mà có lẽ trên thế giới, chỉ người lính Quân đội Nhân dân Việt Nam mới làm được, dẫu biết trước rằng xương sẽ nát và thịt sẽ tan! “Vinh quang thay đất Mường Phăng // Có hầm Đại tướng, có rừng chỉ huy” - đó là câu hát mà người Mường Phăng nào cũng thuộc, cũng rõ xuất xứ như biết tường tận lai lịch của chính cuộc đời mình.

Màn múa tại lễ khai mạc Tuần Văn hóa - Du lịch Điện Biên 2014.

Tiếp tục theo quốc lộ 279 vào thành phố Điện Biên Phủ, bạn sẽ được ngắm những ghềnh thác trắng như tuyết và tinh khôi như thể hóa công vừa làm xong và vừa mang đến trang điểm cho dòng Nậm Rốm. Sông Nậm Rốm tạo nguồn từ dãy Huổi Luông, trên độ cao hơn 2.000m, thuộc địa phận Nậm Khẩu Hú. Qua bao nhiêu ghềnh thác, về đến Điện Biên Phủ thì Nậm Rốm đã mệt nhoài, nằm nghỉ xõng xoài giữa cánh đồng Mường Thanh ruộng mật bờ xôi. Chiều ngày 7/5/1954, các chiến sỹ Quân đội Nhân dân Việt Nam rầm rập băng qua cầu Mường Thanh bao vây sào huyệt cuối cùng của tập đoàn viễn chinh Pháp. Nhà văn Nguyễn Đức Mậu từng có những trang Tùy bút tuyệt vời về Điện Biên Phủ và về cây cầu Mường Thanh: Trước mắt tôi, cánh đồng Mường Thanh rộng ngút tầm nhìn, mang no ấm bình yên chia đều cho trăm ngả. Dòng sông Nậm Rốm có một thời chảy qua lửa cháy, chảy qua cơn khát, nỗi đau, hôm nay cỏ cây xanh mướt đôi bờ. Sẽ có nhiều người khi dừng chân bên dòng sông trận mạc nào đó, lại nhớ về sông Lô, sông Đà, sông Nậm Rốm. Những dòng sông chảy qua chiến tranh vẫn giữ được vẹn nguyên những kỷ niệm và nhắc ta nhớ tới ngọn nguồn. Những dòng sông chảy qua chiến tranh giống như những dây đàn của bản hùng ca, mãi rung vang những giai điệu lạc quan khỏe khoắn.

Giờ đây sông Nậm Rốm như một nét vẽ trong bức tranh lớn màu xanh của trời đất. Là gạch nối giữa hai bờ, cầu Mường Thanh im lặng như mọi nhịp cầu tôi đã gặp, như không hề mang dấu vết chiến tranh. Lúc này, tôi có thể thoải mái tắm nắng hoặc thong thả nhìn ngắm cảnh vật xung quanh. Cầu Mường Thanh như dành cho tôi, cho tất cả mọi người sự yên ả và thơ mộng. Chao ơi, có ai ngờ, nhịp cầu bắc qua mặt trận, lối vào cửa mở chiến tranh, có ai ngờ dòng sông chảy qua một thời lửa đạn khốc liệt mà bình lặng đến nhường này? Khỏa chân giữa dòng nước mát lạnh của sông Nậm Rốm, tôi tự hỏi năm xưa có bao nhiêu người ngã xuống nhịp cầu? Tuổi trẻ của các anh vĩnh viễn dừng lại ở nơi đây, làm thang ván lót đường cho vạn bàn chân băng tới đích thắng lợi. Có bao cuộc đời mà tôi chưa hình dung hết, đã không tiếc xương máu mình để đổi lấy ngày vui trọn vẹn của dân tộc?

Các anh tôi đã qua cầu với tư thế của người xung trận. Qua cầu, như thể qua những cửa tử ác liệt nhất, để rồi dũng mãnh tỏa vào các hỏa điểm của giặc. Giọt máu rơi trên cầu, lá cờ chiến thắng bay trên cầu, tiếng hô xung phong nối nhau băng qua cầu. Hàng trăm bàn chân xung kích qua cầu, đạp bằng lô cốt giặc. Khẩu súng qua cầu để đường ngắm được chuẩn hơn, khối bộc phá qua cầu để gầm lên tiếng nổ. Cầu Mường Thanh không chỉ bắc bằng những tấm sắt, thanh gỗ thông thường, mà còn được bắc bởi biết bao cuộc đời chiến sĩ. Khoảng cách nhịp cầu không chỉ được đo bằng chiều rộng của dòng sông Nậm Rốm, nó còn được đo bằng chiến công oanh liệt của một thế hệ. Chính vì lẽ đó, người đi qua cầu hôm nay và ngày mai, đều rưng rưng tưởng nhớ và biết ơn thế hệ cha anh thuở trước.

Bước sang bên kia cầu Mường Thanh, đi tiếp một đoạn nữa gặp lối rẽ vào hầm Đờcát. Cỏ mềm xanh mát và êm dịu dưới chân, cỏ như tấm vải bền, dạn dày, khâu liền với đất. Lối vào hầm của tên tướng Pháp, gần với đường ra ruộng của bà con xã viên, gần lối rong trâu của bầy trẻ mục đồng. Căn hầm thấp xuống lún sâu giữa cánh đồng ngô xanh lút đầu người. Một dạo đồng ngô chỉ chừa ra một khoảng đất hẹp cho khách đến thăm nhận biết được hình thù cái vỏ cứng kiên cố của bọn xâm lược cũ. Cái vỏ cứng bằng bê tông cốt thép hóa chiếc quan tài tối đen, hun hút, tưởng như ngày mai, ngày kia, nó sẽ chìm sâu vào ruộng đất. Chiến tranh đi qua, mùa xuân lại về và sự sống bừng lên như không thể cưỡng nổi. Xung quanh ngô, lúa, cà phê xanh rờn. Lá ngô cọ vào vai áo, vào tóc, lá ngô mơn man trong gió nhẹ. Dưới chân tôi, những tấm sắt cuộn tròn, chỗ han gỉ, chỗ phủ đầy cỏ dại. Đất và cỏ miên man, ôm trùm lên căn hầm cũ mèm và lở loét của viên bại tướng...

Mùa xuân này, xin bạn hãy dừng lại lâu hơn trên “cây cầu chiến thắng” bắc bằng tinh thần cảm tử của một dân tộc bất khuất, bắc qua cuộc đời những người lính vì một trận Điện Biên Phủ vang dội khắp hoàn cầu. Một dòng sông Nậm Rốm chảy qua trận mạc, chảy qua hoài niệm để làm phong phú và hấp dẫn thêm lịch sử tên đất, tên người Điện Biên. Từng có vị khách du lịch nhận xét: Nếu ví thành phố Điện Biên Phủ như một bức họa, thì dòng Nậm Rốm được xem là chủ đề và cầu Mường Thanh chính là điểm nhấn trong hành trình du lịch và khám phá miền đất Điện Biên.

Tới đây, theo kế hoạch, lễ hội Hoa Ban năm 2016 sẽ khai mạc vào tối ngày 13/3/2016, tại Quảng trường 7/5. Mấy năm nay cây hoa ban được trồng nhiều dọc các tuyến đường chính của thành phố Điện Biên Phủ và mùa xuân Bính Thân 2016, thành phố Điện Biên Phủ xin để ngỏ một lời mời, mong bạn bè bốn phương hãy làm chuyến du ngoạn ngược ngàn lên với Điện Biên để nghe tiếp câu chuyện tình của nàng Ban kiều diễm. Rằng ngày xửa ngày xưa, có cô gái Thái mang tên một loài hoa...

Bài, ảnh: Thu Loan
Bình luận